DİĞER TEDAVİLER
Dolgular
Konservatif tedavilerin amacı; dişlerin sağlam dokularını koruyarak hastalıklı bölgelerin yerine maksimum fonksiyon, estetik ve devamlılık sağlayan restorasyonların yapılmasıdır.Geliştirilmiş, ışınla sertleşen kompozit dolgu malzemeleri sayesinde çok daha estetik ve tutuculuğu yüksek dolgular yapılabilmektedir.Işınlı kompozit dolguların klasik amalgam dolgulara göre bir avantajı daha ise; çürük dişler temizlenirken, amalgam dolgulardaki gibi dişe belli bir kavite şekli vermeye gerek kalmadan, sadece çürük bölgelerin temizlenmesi yeterli olduğundan dişlerdeki sağlam dokular maksimum şekilde korunmuş olur.Güçlendirilmiş kompozit dolgular azı dişlerine de uygulanabildiği gibi, sağlıklı dayanıklılık süreleri amalgam dolgulardaki gibi 7-9 senedir. Daha da uzun süre ağızda kalabilecekler ise de bu süre sonunda dolguların yenilenmesinde dişin sağlığı açısından yarar vardır.
Kanal tedavisi
Çürüğün dişin 'pulpa'sına ( içinde sinir ve damarların bulunduğu, dişin en iç
kısmı ) ulaştığı ve pulpanın irrite olduğu veya nekroze olduğu
(cansızlaştığı) durumlarda, dişi ağızda tutabilmek için uygulanan tedavi
yöntemidir.
Kök kanalları pulpa artıklarından arındırılarak temizlenir, şekillendirilir, dezenfekte edilir ve doldurulur. İyi yapılmış bir kanal tedavisi ile, diş ağızda çok uzun seneler bir problem çıkartmaksızın kalabilir.
Genellikle ön keser dişlerin bir, üst birinci küçük azıların iki, diğer küçük azıların bir ve büyük azıların üç kökü vardır. Fakat bu genellemeye uymayan, kök sayısı fazla veya az olan dişler bulunduğu gibi, kök kanalları düzgün olmayan, tıkalı olan veya yan kanalları bulunan dişler de vardır. Bazı çok anomalik kök kanalı olan dişlere kanal tedavisi yapılamayabilir veya başarısız olabilir, fakat bu durumlarla düşük oranlarda karşılaşılmaktadır (%5-8). Canlılığını kaybetmemiş ve kök ucunda iltihabı bulunmayan dişlerde kanal tedavileri bir seansta tamamlanabilir. Kök kanallarını şekillendirmede kullanılan döner aletler sayesinde, kanal tedavileri çok daha çabuk ve güzel şekilde yapılabilmektedir. Diş kökünün apikalinde (ucunda) apsesi olan dişlerde kanal tedavisinin tamamlanabilmesi için birkaç seans gerekir.Kanal tedavilerinin uygulama tekniklerinde büyük ilerlemeler olmuştur. Bu şekilde eğri ve ucunda kist olan kökler bile çoğu zaman cerrahi uygulamalara gerek kalmaksızın tedavi edilebilmektedirler.
Aşağıda apikal apsesi olan bir dişte kanal tedavisinin aşamalarını şematik olarak görebilirsiniz;
Döner aletlerle kanal tedavisi yapmak hassas çalışma gerektirmekle birlikte, çok daha çabuk ve eğri köklerde bile iyi sonuç veren kanal tedavilerine olanak sağlamaktadır.
Başarılı bir kanal tedavisi yapmak için teşhis için, kanal boylarını ölçmek için, dolum safhasında defalarca x-ray görüntüsü almak gerekmektedir. Diş kliniklerinde standart olarak çekilen periapikal röntgen cihazları genellikle çok az röntgen ışını verirler.Gelişmiş dijital röntgen cihazları (RadioVisioGraf - RVG) bu ışınan x-ray oranını %70 oranında azaltmakta ve çok daha güvenli tedavilere imkan vermektedir. Bazı kronik iltihap bulunan dişlerin kök ucunda iltihabın çevresinde bir çeşit iltihabi kese (kist) oluşur. Başarılı bir kanal tedavisi sonrasında dahi bu kese kaybolmayabilir. Kist epitelyumu sayesinde iltihap kendi kendisini besler hale gelmiştir. Böyle durumlarda, endodontik cerrahi tedavinin tamamlanmasında yardımcı olur. Kist ufak bir cerrahi operasyonla çıkartılır.
Fiber post - core
Kuron kısmı fazla harap olmuş dişlerde restorasyonun tutuculuğunu ve sağlamlığını temin edebilmek için bazen dişin kökünden destek almak gerekmektedir. Eskiden metal alaşımlar kullanılarak laboratuarda hazırlanan post - core lar hem ölçü almayı gerektirir hem de ikinci bir randevuya gereksinim gösterirlerdi. Gelişen teknolojiyle beraber çıkan ışık geçirgen fiber - post lar sayesinde bu işlem 15-20 dakika içerisinde bitirilebilmekte ve estetik özelliği ve direnci yüksek post - core lar yapılabilmektedir. Hazırlanmış kök kanalına yerleştirilen fiber-post ışınla ve kendi kendine sertleşebilen resin simanlarla (dual cure) yapıştırılır, sonrasında üzerine direkt ışınlı dolgu yapılır veya yine ışınlı dolgu restorasyonu ile core yapılarak kaplama (kron) için uygun alt yapı hazırlanır.Hassas teknik gerektiren bu uygulama, tecrübeli ellerde çok başarılı sonuçlar vermektedir.
